Çimen ve Bahçe
Bahçe Bitkilerini Kurtçuk ve Pılla'dan Koruma
Kısa cevap: Kurtçuk (tırtıl ve toprak kurtları) ile bölge bölge "pılla" da denen yaprak bitleri, ev bahçesinin en sık iki misafiridir. İkisiyle de kimyasal ilaç kullanmadan baş edebilirsiniz. Sırayla şunu yapın: haftada iki kez yaprak altlarını kontrol edin, ilk gördüğünüz kolonileri elle veya güçlü su püskürtmeyle temizleyin, arkasından sabunlu su ya da neem yağı uygulayın. Toprak kurtçukları için sulamayı azaltın, toprağı havalandırın ve tuzak yöntemlerine geçin. Bahçe zararlıları doğal çözüm yaklaşımı tek seferlik bir ilaçlama değil, düzenli bir alışkanlıktır.
Önce Doğru Teşhis: Kim Yiyor?
Yanlış zararlıya karşı doğru yöntem işe yaramaz. Belirtilere bakın:
- Yaprakta düzensiz delikler, kenarlarda ısırık: tırtıl veya kurtçuk. Genelde yakınında koyu renkli dışkı taneleri bulunur.
- Fide sabah devrilmiş, gövde toprak hizasından kesilmiş: toprak kurdu (kesici kurt). Geceleri çalışır.
- Sürgün uçlarında kümelenmiş küçük yeşil, siyah veya sarı böcekler: yaprak biti, yani pılla. Yapraklar kıvrılır, yapış yapış bir tabaka oluşur.
- Yaprakta karıncalar dolaşıyor: neredeyse kesin yaprak biti işareti. Karıncalar bitlerin salgısını yer ve onları korur.
- Kökte beyaz, "C" harfi gibi kıvrılmış larvalar: toprak altı kurtçuk. Bitki sebepsiz solar.
Kontrolü her zaman yaprağın alt yüzünden yapın. Zararlıların çoğu üstte durmaz.
Yaprak Bitine (Pılla) Karşı Uygulama Sırası
- Basınçlı su: Hortumu ince ayarlayıp sürgünlere alttan püskürtün. Kolonilerin büyük kısmı düşer. Yumuşak bitkilerde bu bile çoğu zaman yeterli.
- Sabunlu su: 1 litre suya 1 tatlı kaşığı sıvı arap sabunu veya katkısız zeytinyağı sabunu. Karıştırın, akşamüstü püskürtün. Bitlerin yumuşak gövdesini kurutur. 3-4 gün arayla iki kez tekrarlayın.
- Neem yağı: 1 litre ılık suya 5 ml neem yağı ve birkaç damla sabun. Sabun yağın suda dağılmasını sağlar. Yenilebilir ürünlerde hasattan birkaç gün önce uygulamayı kesin.
- Sarımsak-acı biber suyu: Bir baş sarımsak ve bir acı biberi 1 litre suda bir gün bekletin, süzün, püskürtün. Kokusu zararlıyı uzaklaştırır.
- Uçları budayın: Aşırı bulaşmış sürgün uçlarını kesip bahçeden uzaklaştırın. Kompost yığınına atmayın.
Önemli: Hiçbir püskürtmeyi öğle güneşinde yapmayın. Yaprak yanar. Sabah erken veya akşamüstü tercih edin.
Kurtçuk ve Tırtılla Baş Etmek
- Elle toplama: En etkili ve en hızlı yöntem. Akşam saatlerinde bir kap içine toplayın. Küçük bahçede tek başına sorunu bitirir.
- Yumurtaları ezin: Yaprak altındaki küçük sarı-turuncu yumurta kümelerini parmağınızla silin. Bir kümeyi ezmek yüzlerce tırtıla eşdeğerdir.
- Fide bileziği: Kesici kurtlara karşı fidenin çevresine kartondan veya pet şişe kesiğinden 5-6 cm yüksek bir halka geçirin. Toprağa 2 cm gömün.
- Diyatomit toprağı (kizelgur): Gövde etrafına ince bir şerit halinde serpin. Yağmurdan veya sulamadan sonra yenileyin.
- Bt (Bacillus thuringiensis) preparatları: Biyolojik kökenlidir, sadece tırtıllara etki eder. Arılara zarar vermez. Ambalaj dozunu aşmayın.
- Toprağı gevşetin: Ekim öncesi toprağı çapalamak larvaları yüzeye çıkarır, kuşlar temizler. Toprak hazırlığını doğru yapmak zararlı baskısını baştan düşürür.
Zararlıyı Çağırmayan Bahçe Kurmak
En kalıcı çözüm bahçenin kendi dengesini kurmasıdır.
- Yararlı böcekleri davet edin: Uğur böceği, yeşil altın gözlü ve yaban arıları yaprak bitini yer. Kişniş, rezene, dereotu, tere ve papatya çiçeğe bıraktığınızda bunlar gelir. Renkli bir çiçek alanı sadece süs değil, canlı bir kalkandır.
- Kokulu bitkiler ekin: Fesleğen, kekik, nane, lavanta, kadife çiçeği. Sebze sıralarının arasına serpin.
- Aşırı gübreden kaçının: Fazla azot bol ve yumuşak sürgün yapar. Yaprak biti tam bunu sever.
- Sulamayı düzenleyin: Sürekli ıslak, havasız toprak larvalar için ideal yaşam alanıdır. Sabah sulayın, akşam yaprakları ıslak bırakmayın.
- Havalandırma bırakın: Bitkileri çok sık dikmeyin. Sıkışık dikim hem hastalık hem zararlı demektir. Küçük alan ve balkon kurulumlarında bu kural daha da önemlidir.
- Ekim nöbeti: Aynı sebzeyi her yıl aynı yere ekmeyin. Toprakta biriken larva döngüsü kırılır.
- Tül örtü: Lahana, brokoli, turp gibi ürünlerde ince tül